CZCIONKA:
KONTRAST:

Biuro Wsparcia Osób z Niepełnosprawnościami

Kryzys zdrowia psychicznego z perspektywy psychologicznej:

  • jest to zaburzenie równowagi emocjonalnej między wymaganiami sytuacyjnymi, a możliwościami jednostki,
  • wydarzenie przełomowe w życiu ( „punkt zwrotny” ) doświadczane jako strata, wyzwanie, zagrożenie,
  • charakteryzuje się różnymi objawami i przebiegiem,
  • skutki potencjalne mogą być zarówno negatywne i pozytywne.


Kryzys zdrowia psychicznego z perspektywy medycznej (ICD i DSM):

  • zespół ostrego stresu
  • zespół stresu potraumatycznego
  • zaburzenia adaptacyjne (zespół dezadaptacyjny).

Reakcje na kryzys u młodych osób dorosłych o różnym zdrowiu psychicznym:

  • osoby zdrowe psychicznie i somatycznie w stresie korzystają z posiadanych zasobów, co pozwala uruchomić strategie adaptacyjne czego rezultatem jest poszukiwanie rozwiązań i budowanie hierarchii ważności konfliktów czy problemów
  • osoby z ostrymi zaburzeniami psychicznymi i zachowaniami, takimi jak depresja czy zaburzenia lękowe oraz ogólnorozwojowe zaburzenia psychiczne i zachowania, np.: zaburzenia osobowości w sytuacji doświadczania stresu reagują nasilaniem się tendencji obronnych czyli „ poszukiwania innych ” lub przeciwnie jest samooskarżanie. Rezultatem jest osłabienie posiadanych zasobów oraz uruchomienie strategii nieadaptacyjnych.


Celem głównym wsparcia w kryzysie zdrowia psychicznego przede wszystkim jest:

  • zmniejszenie intensywności przeżywania emocji i uczuć
  • zmniejszenie intensywności przeżywania stanów behawioralnych i fizycznych w reakcjach na kryzys dla uniknięcia dalszego pogorszenia stanu zdrowia psychicznego
  • motywowanie się do podjęcia psychoterapii.

Na Politechnice Opolskiej jest Centrum Wsparcia Psychologicznego:
kontakt: tel. (77) 449-82-11,  e-mail: wsparcie@po.edu.pl, a wszystkie potrzebne informacje są znajdują się na stronie: https://wsparcie.po.opole.pl/


Kontakt z osobą z doświadczeniem kryzysu zdrowia psychicznego:

ważne jest, żeby pamiętać, że zaburzenia psychiczne to stany pogorszonego zdrowia, a nie wady charakteru. Podobnie jak inne problemy zdrowotne, wymagają opieki medycznej i poddają się leczeniu. Doświadczenie zaburzenia zdrowia psychicznego, nawet odległe, pozostaje z osobą przez całe jej życie.

Sformułowanie „ osoba z doświadczeniem kryzysu psychicznego ”jest najszerszy i jednocześnie preferowany przez samo środowisko. Inne takie jak:

  • „ osoba chora / chorująca psychicznie ”
  • „ osoba z zaburzeniami psychicznymi ”
  • „ osoba z niepełnosprawnością psychiczną ”

są węższe i mogą być odbierane stygmatyzująco.

O ile nie wynika to z innej niepełnosprawności lub szczególnej potrzeby, osoba z doświadczeniem kryzysu psychicznego, korzysta z informacji jak osoba pełnosprawna

Osoba z doświadczeniem kryzysu psychicznego może odczuwać lęk przed kontaktem z innymi osobami. Z tego powodu może preferować komunikację pośrednią (bez kontaktu osobistego), na przykład, elektroniczną lub pisemną. W niektórych przypadkach może pojawić się niechęć do komunikowania się w ogóle.

Ograniczenie lub eliminacja czynników stresogennych sprzyja komunikacji osobistej, zwiększa szansę na to, że osoba z doświadczeniem kryzysu psychicznego zdecyduje się na nią.

Istotne znaczenie też ma wybór miejsca w którym odbywa się komunikacja. Listy zawierające wykaz czynników stresogennych oraz warunków jakie powinno spełniać miejsce komunikacji zawierają wiele informacji.Listy są dostępne w Biurze Wsparcia Osób Niepełnosprawnych orazCentrum Wsparcia Psychologicznego na Politechnice Opolskiej.  


Komunikacja z osobą w doświadczeniem kryzysu psychicznego:

  • poświęć takiej osobie pełną uwagę
  • patrz na rozmówcę / rozmówczynię oraz nawiąż kontakt wzrokowy i emocjonalny
  • wyeliminuj lub ogranicz, w miarę możliwości, czynniki stresogenne
  • zapewnij odpowiednią ilość czasu, dostosowaną do potrzeb rozmówcy / rozmówczyni ( która / który może mieć problem z koncentracją i zwięzłym wypowiadaniem się), bądz cierpliwa / cierpliwy
  • formułuj krótkie i zwięzłe wypowiedzi ( zdania powinny być pojedyncze )
  • używaj powtórzeń lub być gotowym do kilkakrotnego go powtórzenia informacji
  • upewnij się, czy informacja została zrozumiana
  • unikaj metafor i skomplikowanych sformułowań itp.

Czego należy unikać:

  • kwestionowania irracjonalnych lęków ( " to głupie bać się, nic Panu / Pani złego nie przydarzy " )
  • minimalizowania usłyszanych informacji na temat lęku ( " nie martw się, będzie dobrze " )
  • opowiadanie  o wielu pomysłach dotyczących rozwiązania jego sytuacji
  • przejmowania odpowiedzialności za jej / jego dobrostan psychiczny 
  • odczuwania lęku i przerażenia razem z nim / nią.


Osoby doświadczające kryzysu zdrowia psychicznego i będące agresywne słownie:

agresja werbalna może objawiać się pod różnymi postaciami: od zastraszania do słownych gróźb ( e - maile, telefony, listy z pogróżkami) lub wyzwiska. W kontakcie z taką osobą doświadczającą należy:

  • zapobiegać narastaniu jego / jej gniewu
  • dostrzec jego / jej emocje (" słyszę, że jest Pan / Pani zdenerwowany/zdenerwowana ")
  • ograniczyć stymulację zmysłową
  • wysłuchać go / ją
  • postawić granice - wyrazić brak akceptacji ( zachowania, nie studenta / studentki) w sytuacjach, w których krzyczy, wkracza w sferę intymną
  • obiecać rozmowę, gdy będzie spokojniejszy / spokojniejsza
  • jeśli zachowanie studenta / studentki eskaluje, wezwać służby porządkowe.

Czego należy unikać:

  • kłótni, podnoszenia głosu
  • działania pod wpływem gniewu, zawstydzania lub ośmieszania studenta / studentki
  • ignorowania sytuacji
  • dotykania studenta / studentki.

 

 Osoby doświadczajace kryzysu zdrowia psychicznego i będące agresywne fizycznie:

agresja może przejawiać się w formie fizycznej, skierowanej przeciw przedmiotom lub osobom. W kontakcie z taką osobą należy:

zadbać o bezpieczeństwo swoje i innych, w przypadku bezpośredniego zagrożenia (bezpośrednie groźby, fizyczne zagrożenie ze strony studenta/studentki wobec innych osób, rozbijanie przedmiotów, niszczenie mienia) wezwać służby porządkowe, nakazać opuszczenie sali innym uczestniczkom / uczestnikom

  • pozostając z osobą z doświadczeniem kryzysu zdrowia psychicznego do czasu przyjazdu służb porządkowych zapewnić sobie drogę ucieczki
  • poprosić o asystę kogoś z osób obecnych w budynku
  • w spokojny sposób powiedzieć dla jakich zachowań nie ma akceptacji
  • wyrażać się jednoznacznie oraz krótkimi i  prostymi zdaniami
  • zaproponować rozmowę, gdy będzie osoba będzie spokojniejsza / spokojniejszy
  • podczas rozmowy postawą ciała wyrażać pewność siebie ( utrzymywany kontakt wzrokowy, wyprostowana postawa ).

Czego należy unikać:

  • pozostawania w sytuacji zagrożenia
  • sam na sam rozmawiania z osobą doświadczającą kryzysu zdrowia psychicznego
  • reagowania złością, gniewem lub agresją
  • dotykania lub wkraczania w jego / jej sferę intymną
  • wykonywania nagłych ruchów.


 Osoby doświaczające kryzysu zdrowia psychicznego, bez kontaktu z rzeczywistością:

myślenie psychotyczne objawia się brakiem prawidłowego kontaktu z rzeczywistością z powodu urojeń lub / i omamów oraz dezorganizacją zachowania ( niezrozumiała, nielogiczna mowa, skrajne dziwaczne zachowanie, wycofanie społeczne, nadmierna, nieuzasadniona podejrzliwość ). W kontakcie ze studentem/studentką należy:

  • wezwać pogotowie, jeśli jego zachowanie jest bardzo zdezorganizowane lub istnieje obawa o zdrowie jego i innych osób
  • rozmawiać w sposób bezpośredni, jednoznaczny oraz formułować krótkie zdania
  • wyrazić swoje obawy związane z sytuacją i przekonanie, że potrzebuje pomocy
  • zwracać uwagę na uczucia doświaczającej kryzsu zdrowia psychicznego, ale nie potwierdzać jego / jej urojeniowych przekonań ( " rozumiem, że boi się Pan / Pani teraz i nie czuje się bezpiecznie " )
  • ograniczyć stymulację zmysłową takiej osoby
  • koncentrować się jedynie na tym, co dzieje się w danej chwili.

Czego należy unikać:

  • wkraczania w sferę intymną jego / jej
  • niepokojenia go / jej, np.: niepotrzebnymi pytaniami o sytuację
  • dyskutowania z jego / jej myślami urojeniowymi
  • braku elastyczności w postępowaniu
  • zalecania innym studentom / studentkom lub doktorantkom / doktorantom, by udzielali wsaprcia osobie doświadczającej kryzysu zdrowia psychicznego.